تاکید اتاق ایران بر تسریع انتقال فناوری‌های نوین آبیاری به مزارع

 بهزاد فکاری - سرپرست مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران - در نشست «فناوری مدیریت کمی و کیفی منابع آب» با محوریت توسعه سامانه‌های آبیاری هوشمند، اظهار کرد: مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب به‌عنوان قوه فکری بخش خصوصی در موضوعات راهبردی کشاورزی و آب، فعالیت خود را از سال ۱۳۹۱ آغاز کرده و به موجب بند یک ماده قانون بهبود مستمر محیط کسب‌وکار هویت پیدا کرده است.

 

وی افزود: این مرکز طی سال‌های اخیر مطالعات راهبردی متعددی در حوزه کشاورزی و آب انجام داده و در راستای مأموریت خود در زمینه ترویج دانش و اشاعه یافته‌های محققان، سلسله‌نشست‌هایی را در دستور کار قرار داده است. نخستین نشست از این سلسله نشست‌ها به موضوع توسعه سامانه‌های آبیاری هوشمند اختصاص یافته و هدف آن ایجاد هم‌افزایی میان سیاست‌گذاران که بخش عمده آنها از بدنه دولت و حاکمیت هستند و سیاست‌پذیران که بخش قابل توجهی از آنها در بخش خصوصی فعالیت می‌کنند، همچنین تعیین نیازهای متخصصان فنی و کشاورزان برای ترویج آبیاری هوشمند در کشور است.

 

 

سرپرست مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران با اشاره به محورهای این نشست گفت: الزامات سیاست‌گذاری سامانه‌های آبیاری هوشمند، اهمیت و ضرورت توسعه این سامانه‌ها، تجارب و نتایج حاصل از اجرای طرح ملی آبیاری هوشمند و انتقال تجربیات شرکت‌های دانش‌بنیان در تجهیز مزارع، از جمله محورهای این نشست است.

 

وی با بیان اینکه ارائه‌های این نشست بیشتر با رویکرد کلان به موضوع آبیاری هوشمند انجام می‌شود، اظهار کرد: تلاش می‌کنیم از این منظر به موضوع نگاه کنیم که اهمیت آب و آبیاری در امنیت غذایی و اقتصاد مزرعه تبیین شود.

 

فکاری یکی از مسائل مهم در مسیر توسعه فناوری را زمان انتقال فناوری از سطح دانشگاهی به سطح مزرعه دانست و گفت: این مسئله در گذشته وجود داشته و امروز نیز همچنان مطرح است؛ بنابراین باید بررسی کنیم که یک فناوری چه مدت زمان نیاز دارد تا از مرحله تحقیق و توسعه و سطح دانشگاهی به مرحله اجرا در مزرعه برسد.

 

 

وی برای توضیح این موضوع به روند تغییر بسته‌بندی محصولات کشاورزی اشاره کرد و گفت: این سؤال مطرح است که چقدر زمان برد تا جعبه‌های چوبی سیب با وزن حدود ۱۰ تا ۱۵ کیلوگرم که ضایعات بالایی داشتند، به بسته‌بندی‌هایی برسند که علاوه بر کاهش ضایعات، موجب بهبود کیفیت محصول نهایی و افزایش ارزش افزوده آن شوند. همین سؤال را می‌توان درباره توسعه سامانه‌های آبیاری هوشمند نیز مطرح کرد؛ یکی از اهداف این نشست، انتقال دستاوردهای کشاورزان پیشرو و شرکت‌های دانش‌بنیان پیشرو در سطح مزرعه است تا بتوان این تجربیات را به شکل مؤثرتری منتقل کرد.

 

سرپرست مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران ادامه داد: باید ببینیم چقدر زمان خواهد برد تا از سطح آبیاری سنتی که به صورت غرقابی و کانالی انجام می‌شود، به مرحله‌ای برسیم که آبیاری هوشمند، سنسورمحور و داده‌محور در مزارع کشور توسعه پیدا کند.

 

وی با تاکید بر نقش حاضران و فعالان این حوزه در کوتاه‌کردن این مسیر گفت: افرادی که در این جمع حضور دارند، در این فرآیند اثرگذار هستند و هنری که می‌توانیم داشته باشیم این است که زمان انتقال فناوری را کوتاه کنیم. هرچه این زمان کوتاه‌تر شود، هزینه‌ای که کشور برای تامین آب متحمل می‌شود و همچنین ارزش افزوده‌ای که در نتیجه تاخیر در بهره‌گیری از فناوری‌های جدید از دست می‌رود، کاهش خواهد یافت.

 

 

سرپرست مرکز ملی مطالعات راهبردی کشاورزی و آب اتاق ایران در ادامه با ارائه تصویری کلان از جایگاه بخش کشاورزی در اقتصاد کشور اظهار کرد: برای بررسی موضوع آبیاری هوشمند، ابتدا باید نگاه کنیم که بخش کشاورزی در سطح کلان چه جایگاهی دارد و چه اتفاقاتی در این بخش در حال رخ دادن است.

 

وی با اشاره به ابعاد اقتصادی بخش کشاورزی گفت: بخش کشاورزی یکی از بخش‌های مهم اقتصاد کلان کشور است و بر اساس آمارهای مربوط به برنامه ششم توسعه، حدود ۱۷ درصد اشتغال کشور توسط بخش کشاورزی تأمین شده است.  این بخش حدود چهار میلیون شاغل داشته و حدود ۱۱ درصد تولید ناخالص داخلی کشور را به صورت مستقیم به خود اختصاص داده است.  اگر کسب‌وکارهای مرتبط با کشاورزی، صنایع کشاورزی و خدمات کشاورزی را نیز در نظر بگیریم، سهم این مجموعه از تولید ناخالص داخلی کشور به حدود ۳۰ درصد می‌رسد.