۱.گسترش جغرافیای بازار؛ فرصتی برای برندهای غذایی:
توسعه راهها و تسهیل حملونقل، تنها جابجایی مسافر نیست؛ بلکه به معنای ایجاد «کانالهای توزیع جدید» برای محصولات غذایی است. بسیاری از تولیدکنندگان صنایع غذایی در حال حاضر با چالش دسترسی به بازارهای دوردست در مناطق محروم مواجهند.
حجت بقایی با اشاره به این موضوع میگوید: «وقتی یک محور مواصلاتی استاندارد ساخته میشود و جریان گردشگری به سمت یک منطقه دورافتاده هدایت میشود، بلافاصله تقاضای جدیدی برای خدمات رستورانی، هتلها و محصولات غذایی بستهبندی شده ایجاد میگردد. این یعنی باز شدن بازارهای بکر برای تولیدکنندگان مواد غذایی که پیش از این به دلیل هزینههای بالای توزیع، عملاً نادیده گرفته میشدند.»
۲.رونق صنعت هورکا، در گرو زیرساختها:
بخش «هورکا» (هتل، رستوران و کترینگ) یکی از اصلیترین بازارهای هدف صنایع غذایی است. بدون زیرساختهای حملونقل مناسب، گردشگر به مناطق دوردست سفر نمیکند و در نتیجه، رستورانها و مراکز اقامتی در آن مناطق رونق نمیگیرند. بهبود این زیرساختها به معنای افزایش نرخ اشغال هتلها و فعالیت پرحجم رستورانهاست که مستقیماً منجر به افزایش سفارشات عمده برای تأمینکنندگان و تولیدکنندگان مواد غذایی میشود. از نگاه راهبردی، تسهیل جابجایی، به معنای افزایش «گردشِ کالا» در صنعت غذاست.
۳.تجربۀ غذا؛ برندینگ مقصد گردشگری: در سطح کلان، «گردشگری غذا» یکی از پرسودترین شاخههای این صنعت در جهان است.
حجت بقایی تأکید میکند که زیرساخت حملونقل، ابزاری است که به گردشگر اجازه میدهد تا «تجربه چشایی» خود را در مقاصد مختلف متنوع کند. وقتی حملونقل ترکیبی (ریلی و جادهای) به درستی کار کند، گردشگر میتواند در طول مسیر سفر خود، از محصولات محلی، صنایع تبدیلی و برندهای غذایی هر منطقه بازدید کند. این یعنی ایجاد یک ویترین ملی برای محصولات غذایی ایران که میتواند به تقویت برندهای منطقهای و ملی کمک کند.
۴.زنجیره تأمین؛ کاهش هزینههای لجستیک: از دیدگاه تولیدکننده، زیرساختهای ضعیف حملونقل به معنای افزایش هزینههای لجستیک و نهایتاً بالا رفتن قیمت تمامشده برای مصرفکننده نهایی است. بهبود شبکههای جادهای و ریلی، مستقیماً «هزینههای سربار توزیع» را کاهش میدهد. هوشمندسازی لجستیک، که به عنوان یک ضرورت در گردشگری مطرح شده، میتواند به توزیعکنندگان مواد غذایی نیز کمک کند تا با پیشبینی دقیقتر تقاضا در فصول گردشگری، مدیریت انبار و زنجیره تأمین خود را بهینهسازی کنند.
— نتیجهگیری برای تولیدکنندگان: صنایع غذایی ایران نمیتواند نسبت به کیفیت زیرساختهای ملی بیتفاوت باشد. توسعهیافتگیِ مسیرهای مواصلاتی، مستقیماً با «رشدِ تقاضا» و «کاهش هزینههای توزیع» در صنعت غذا همبستگی دارد. سیاستگذاری برای توسعه گردشگری، در واقع سیاستگذاری برای گسترش بازار مصرفِ صنایع غذایی است و فعالان این صنعت باید با نگاهی دقیقتر به آمایش سرزمین و طرحهای توسعه شبکه حملونقل، بازارهای هدف خود را برای آینده ترسیم کنند.