صنعت خوراک دام به عنوان نقطه آغازین زنجیره تولید محصولات پروتئینی، نقش حیاتی در امنیت غذایی کشور ایفا می‌کند. هرگونه خلل در تأمین و قیمت‌گذاری نهاده‌ها، بلافاصله در هزینه‌های تولید گوشت، مرغ، تخم‌مرغ و محصولات آبزی منعکس می‌شود. در همین راستا، فعالان این صنعت بر ضرورت عبور از سیاست‌های مقطعی و جایگزینی آن با سازوکارهای شفاف و پایدار تأکید دارند.
چالش عدم پیش‌بینی‌پذیری در تأمین نهاده‌ها
مجید موافق قدیری، رئیس انجمن صنایع خوراک دام، طیور و آبزیان ایران، در گفت‌وگو با رسانه‌ها با اشاره به اینکه نوسان هزینه‌های تولید، بزرگ‌ترین مانع پیش روی این صنعت است، تصریح کرد: «وقتی تولیدکننده از قیمت و زمان تحویل نهاده دامی بی‌اطلاع است، عملاً امکان هیچ‌گونه برنامه‌ریزی کوتاه‌مدت یا بلندمدتی از بین می‌رود.»
وی با انتقاد از تصمیمات ناگهانی در حوزه سیاست‌های ارزی و تجاری، از دولت خواست تا با ایجاد یک سازوکار پایدار و شفاف، چشم‌اندازی روشن از دسترسی و قیمت مواد اولیه در اختیار تولیدکنندگان قرار دهد تا نوسانات غیرمنطقی هزینه تولید کاهش یابد.
کاهش ۳۰ درصدی وابستگی با اتکا به ظرفیت‌های داخلی
موافق قدیری با پذیرش اینکه وابستگی کشور به واردات برخی نهاده‌ها یک واقعیت انکارناپذیر است که یک‌شبه قابل تغییر نیست، مسیر پیشنهادی صنعت را دوگانه دانست: «نخست، واردات نهاده‌های ضروری باید با برنامه‌ای مشخص و پیش‌بینی‌پذیر انجام شود و دوم، ظرفیت تولید داخلی در بخش‌های کشاورزی، روغن‌کشی و فرآوری غلات افزایش یابد.»
وی افزود: «صنعت خوراک دام با بهره‌مندی از فناوری‌های مناسب، می‌تواند با استفاده بهینه از ظرفیت‌های موجود و بدون کاهش کیفیت، وابستگی کشور به نهاده‌های وارداتی را حداقل تا ۳۰ درصد کاهش دهد. البته تحقق این هدف نیازمند سرمایه‌گذاری، حمایت‌های دولتی و قراردادهای بلندمدت خرید است.»
انتقاد از قیمت‌گذاری دستوری در انتهای زنجیره
رئیس انجمن صنایع خوراک دام با اشاره به سهم بالای خوراک در هزینه تمام‌شده محصولات پروتئینی گفت: «نمی‌توان از یک‌سو انتظار کنترل قیمت در انتهای زنجیره (مصرف‌کننده) را داشت و از سوی دیگر هزینه‌های تولید در ابتدای زنجیره را بدون ملاحظه افزایش داد. فشار هزینه باید از طریق سیاست‌های حمایتی و ثبات در بازار نهاده‌ها مدیریت شود، نه با تصمیمات مقطعی.»
وی در پایان خاطرنشان کرد: «امنیت غذایی بدون یک صنعت خوراک دام قدرتمند و پایدار غیرممکن است. باید به جای متمرکز شدن بر کنترل قیمت در ایستگاه آخر، کل زنجیره تأمین را از تأمین نهاده تا تولید نهایی تقویت کرد تا هم تولیدکننده به فعالیت خود ادامه دهد و هم فشار مضاعف بر دوش مصرف‌کننده کاهش یابد.»