علی قنبری، کارشناس اقتصاد کشاورزی با بیان اینکه تامین مطمئن و تولید مواد غذایی اساسی برای همه دولت ها اولویت اساسی دارد و این موضوع در سال های اخیر به ویژه پس از رخدادهایی مانند جنگ اوکراین به شکل آشکاری تشدید شده است، تصریح کرد: حتی پر آب ترین کشورها نیز قوانینی در حوزه کشاورزی وضع کرده اند تا کشاورزان را به تولید محصولات اساسی هدایت کنند و این موضوع را بالاتر از موفقیت در تجارت و صادرات سایر اقلام غذایی در اولویت گذاشته اند.
وی با اشاره به سیاست کشورهای پیشرو کشاورزی درخصوص بازنگری قوانین کشاورزی در دوره های چند ساله، اظهار داشت: در برخی از این کشورها هر 5 سال یکبار قوانین کشاورزی بازنگری میشود و متناسب با نیاز و بر نامه ریزی ها، قوانینی وضع میکنند که کشاورزان را بیش از پیش به سمت تولید محصولات استراتژیک مانند گندم، دانههای روغنی و نهادههای دامی سوق میدهند.
قنبری افزود: چنین اقداماتی برای حفاظت از امنیت غذایی در دنیای پر از رقابت و درگیری و تلاش بی وقفه دولت های برای تامین منافع، ضروری است.
این کارشناس مسائل اقتصادی با اشاره به اهمیت تامین محصولات اساسی در کشورمان تصریح کرد: موضوع خرید تضمینی یکی از مهمترین اقدامات دولت ها در این زمینه بوده که دستکم در زمینه گندم وابستگی به خارج را تا حد امکان کاهش داده است.
وی افزود: باوجود اذعان مدیران و تصمیم گیران کشور به اهمیت تامین امنیت غذایی، آنگونه که در زمینه تامین گندم تلاش شده، در مورد محصولات جالیزی طرح و پیگیری جامع و اثرگذاری برای متناسب سازی و کنترل وجود نداشه و ما همچنان شاهد تولید بیشتر از نیاز محصولات پر آب بر به روش سنتی هستیم.
قنبری اضافه کرد: همچنین اجرای طرح ملی الگوی کشت نیز که قرار بود با جدیت کاهش کشت محصولات آب بر و اختصاص سطح زیر کشت آنها به محصولات اساسی را بطور جدی دنبال کند به نظر می رسد که در عمل نتوانسته اکثریت کشاورزان سبزی و صیفی را به گلخانه داری یا کشت محصولات اساسی تشویق کند.
وی با اشاره به آمار و ارقامی که همه ساله درباره تولید محصولات جالیزی و ارز آوری میلیارد دلاری حاصل از صادرات آنها منتشر می شود، اظهار داشت: ارز آوری صادرات محصولات آب بر نسبت به هزینههای تولید آنها در داخل کشور، به ویژه منابع آبی که صرف آنها می شود، رقم ممتازی نیست و لازم است در این زمینه تغییرات جدی و اثرگذار رخ دهد.
وی تصریح کرد: در آمد یک میلیارد دلاری حاصل از صادرات سبزی و صیفی متناسب با زمینهای قابل کشت و منابع آبی که به آنها اختصاص می باد نیست و اگر بخواهیم بر اساس ارزش اقتصادی آب قضاوت داشته باشیم، این کار به هیچ وجه توجیه اقتصادی برای کشور ندارد.