حسین صانعیفرد، با اشاره به نتایج بررسیهای آزمایشگاهی و ضرورت پایش مستمر آلایندهها گفت: ارزیابی مخاطرات شیمیایی و زیستی، کنترل باقیمانده سموم و داروهای دامپزشکی و استفاده از دادههای معتبر آزمایشگاهی، نقش مهمی در شناسایی فرآوردههای نامنطبق و حفاظت از سلامت مصرفکنندگان دارد.
وی افزود: ایمنی غذا به معنای اطمینان از آن است که مواد غذایی در شرایط مصرف مورد انتظار، خطری غیرقابلقبول برای سلامت مصرفکننده ایجاد نکنند. تحقق این هدف نیازمند رویکردی نظاممند برای شناسایی، ارزیابی و کنترل مخاطرات در مراحل مختلف زنجیره تولید، نگهداری و عرضه است.
صانعی فرد گفت: یکی از چارچوبهای علمی در این حوزه، تحلیل ریسک است که از سه مؤلفه اصلی ارزیابی ریسک، مدیریت ریسک و اطلاعرسانی درباره ریسک تشکیل میشود. ارزیابی ریسک بر تحلیل علمی مخاطرات و پیامدهای احتمالی آنها تمرکز دارد؛ مدیریت ریسک به انتخاب و اجرای اقدامات کنترلی مربوط است و اطلاعرسانی درباره ریسک نیز زمینه انتقال مؤثر اطلاعات میان نهادهای مسئول، کارشناسان، تولیدکنندگان و سایر ذینفعان را فراهم میکند.
وی تصریح کرد: هماهنگی میان این سه مؤلفه، مبنای تصمیمگیری علمی در حوزه ایمنی مواد غذایی است و کمک میکند منابع و ظرفیتهای نظارتی بر اساس ماهیت مخاطرات، احتمال وقوع و شدت پیامدهای احتمالی آنها اولویتبندی شوند.
معاون فنی ادارهکل فرآوردههای غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو با اشاره به گروههای مختلف مخاطرات غذایی گفت: آلایندههای شیمیایی ناشی از مواد اولیه و فرایندهای تولید، مواد در تماس با مواد غذایی و آلودگیهای محیطی، از جمله مواردی هستند که باید در برنامههای پایش مورد توجه قرار گیرند. همچنین مخاطرات زیستی شامل باکتریها، ویروسها، انگلها و پریونها از دیگر عوامل مؤثر بر ایمنی مواد غذایی محسوب میشوند.
وی ادامه داد: باقیمانده داروهای دامپزشکی، باقیمانده سموم کشاورزی و آلرژنها نیز از جمله مخاطرات مهم در فرآوردههای غذایی هستند که شناسایی و اندازهگیری آنها نیازمند روشهای تحلیلی معتبر و متناسب با نوع محصول است. توجه به این عوامل در طراحی برنامههای پایش میتواند به شناسایی دقیقتر مخاطرات و پیشگیری از مواجهه مصرفکنندگان با ترکیبات زیانآور کمک کند.
صانعیفرد با اشاره به نتایج بررسی نمونههای غذایی در سالهای اخیر اظهار کرد: بر اساس نتایج برنامههای پایش آزمایشگاهی در سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴، بخشی از نمونههای غذایی بررسی شده با موارد عدم انطباق مواجه بودهاند. این نتایج بر ضرورت استمرار پایش و شناسایی دقیقتر عوامل مؤثر بر ایمنی مواد غذایی تأکید دارد.
وی افزود: با توجه به تفاوت در تعداد و نوع نمونهها و شاخصهای مورد بررسی، ارزیابی و مقایسه نتایج دو سال نیازمند توجه به دامنه و شرایط اجرای برنامههای پایش است. همچنین عدم انطباق در نتایج آزمایشگاهی لزوماً به معنای وجود خطر یکسان برای سلامت مصرفکنندگان نیست و هر مورد باید متناسب با نوع و میزان مخاطره ارزیابی شود.
معاون فنی ادارهکل فرآوردههای غذایی و آشامیدنی سازمان غذا و دارو خاطرنشان کرد: توسعه روشهای تحلیلی دقیق، تقویت ظرفیت آزمایشگاهها و طراحی برنامههای پایش مبتنی بر ریسک، از الزامات ارتقای نظام مدیریت ایمنی مواد غذایی است. در این مسیر، شناسایی مخاطرات شیمیایی و زیستی و کنترل باقیمانده سموم و داروهای دامپزشکی باید متناسب با ویژگیهای هر فرآورده و میزان مواجهه احتمالی مصرفکننده دنبال شود.
وی اظهار کرد: تقویت نظارت مبتنی بر ریسک، توسعه توانمندیهای آزمایشگاهی و پایش مستمر آلایندهها از محورهای مهم ارتقای ایمنی مواد غذایی و صیانت از سلامت مصرفکنندگان به شمار میرود.